Dobre zarządzanie zespołem to droga do sukcesu przedsiębiorstwa. Nic dziwnego, że kierownictwa firm stale poszukują nowych sposobów organizacji pracy. Jedną z takich metod jest zarządzanie przez cele, czyli MBO. Co to znaczy?

MBO – co to znaczy?

Management by objectives, czyli w skrócie MBO, to metoda co pewien czas powracająca na usta managerów, dyrektorów i coachów biznesu. Mimo istnienia wielu innych form zarządzania, cieszy się ona niesłabnącą popularnością – oznacza to, że system w wielu przypadkach okazał się skuteczny i warty jest wdrożenia.

Po raz pierwszy system MBO został przedstawiony w książce “Praktyka Zarządzania” Petera Druckera, znanego eksperta w tej dziedzinie, już w latach 50. ubiegłego wieku. Chociaż od tego czasu pojęcie ewoluowało, aby dostosować się do współczesnych realiów, jego główne założenie pozostało niezmienne. 

Istotą MBO są jasno założone cele działalności przedsiębiorstwa, które powinny być jawne i sformułowane w klarowny sposób. Dzięki temu każdy pracownik – niezależnie od stanowiska czy szczebla – ma świadomość tego, do czego dąży firma i poczucie, że jego praca nie jest bezcelowa, bo przyczynia się do realizacji tych planów.

Zarządzanie przez cele – jak wdrożyć w swojej firmie?

Przy wdrażaniu MBO w swojej firmie, najważniejsze jest ustalenie strategii i wyznaczenie mniejszych celów mających pomóc w realizacji tego głównego. Zarząd firmy podejmuje decyzje w sprawie najważniejszych, dzieli się nimi z managerami, a oni – ze swoimi podwładnymi. Proces ten nazywa się kaskadowaniem. Każdy mniejszy cel przyczynia się do realizacji większych, a one – do największego. 

Osoby, mające brać udział w realizacji zadań, powinny także uczestniczyć w ich tworzeniu. Dzięki temu mają poczucie, że wypełniają swój własny pomysł, i nawet jeśli miałoby się nie udać – to chcą solidnie i rzetelnie realizować go do końca. Ważne, aby pracownicy mieli wpływ nie tylko na wyznaczanie celów, ale też sposoby dojścia do nich. 

Przy wprowadzaniu zarządzania przez cele we własnej firmie, należy więc pamiętać o kilku aspektach:

• ustalenie strategii działań,
• wyznaczenie głównych celów organizacji,
• kaskadowanie mniejszych celów przy udziale pracowników,
• wdrażanie ich realizacji.

Wszystkie cele wyznaczać powinno się zgodnie ze schematem SMART. Według tych zasad, powinny one być:

• Specific – konkretne. Cele muszą być precyzyjne. Zamiast zakładać “chcemy dużo zarobić”, powinno się sprecyzować: “chcemy zarobić o 15% więcej niż w zeszłym roku”.
• Measurable – mierzalne. Powinny być sformułowane tak, aby dało się określić, na jakim etapie realizacji jesteśmy.
• Achievable – osiągalne, adekwatne do predyspozycji i możliwości danego pracownika.
• Realistic – realne, czyli dopasowane do warunków przedsiębiorstwa.
• Time-bound – określone w czasie. Należy wyznaczyć deadline, do którego zadania mają zostać zrealizowane.

Zarządzanie przez cele – przykłady

Skuteczność, łatwość we wprowadzaniu i uniwersalność to czynniki, które sprawiają, że firmy z wielu branż decydują się właśnie na zarządzanie przez cele. Przykłady takich działań są odnaleźć można w różnych dziedzinach. Jednym z nich może być agencja marketingowa, planująca zwiększyć zaangażowanie widzów w mediach społecznościowych:

• Cel główny zgodny z zasadami SMART: W ciągu najbliższego kwartału aktywność odbiorców na Instagramie zwiększy się o 15%.
• Mniejsze cele wyznaczone przez pracowników, przyczyniające się do realizacji:
• Dział social media: opracowanie i wdrożenie nowej strategii treści, zwiększenie częstotliwości publikacji do czterech postów tygodniowo, wdrożenie dwóch nowych form publikacji (np. reels, interaktywne stories).
  • Community manager: zwiększenie częstotliwości planowania i przeprowadzania transmisji live z dwóch na cztery razy w miesiącu, nawiązanie współpracy z trzema mikroinfluencerami.
  • Specjalista do spraw contentu: przygotowanie kalendarza publikacji na miesiąc do przodu, zastosowanie dwóch nowych trendów (np. memy, popularne dźwięki) w ciągu każdego miesiąca.

Innym przykładem może być prywatna księgarnia, której właściciele potrzebują zwiększyć sprzedaż:

• Cel główny: Podniesienie sprzedaży w nowym roku kalendarzowym o 10% względem ubiegłego
• Mniejsze cele przyczyniające się do realizacji:
  • Sprzedawcy: opracowanie i zmiana (na podstawie obserwacji klientów) układu książek na półkach, aby najchętniej kupowane znalazły się w łatwo dostępnym i widocznym miejscu.
  • Właściciele: opracowanie i przeprowadzenie czterech akcji promocyjnych w ciągu każdego kwartału, organizacja jednego spotkania autorskiego miesięcznie.
  • Specjalista do spraw social media: zwiększenie częstotliwości publikacji postów w mediach społecznościowych z dwóch na trzy razy w tygodniu, wdrożenie nowej formy treści – rolek wideo promujących księgarnię i publikowanie jej dwa razy w miesiącu.

W takich rozkładach każdy z celów dopasować można do odpowiednich zespołów i indywidualnych pracowników, nawet jeśli firma składa się zaledwie z kilku osób. Każdy zaangażowany jest w realizację najlepiej dopasowanych, wspólnie określonych zadań. Cele są jasne i klarowne, a przy tym realne w wykonaniu.

Czy warto wdrożyć zarządzanie przez cele w swojej firmie?

Zmotywowany zespół i ambitne cele to klucz do sukcesu firmy. Naszym zdaniem, zdecydowanie warto wprowadzić w niej zarządzanie przez cele. Przykłady, które przytoczyliśmy, są jedynie namiastką tego, w jaki sposób pracować można z zespołem, aby jego członkowie stawiali przed sobą nowe wyzwania i pozostawali zmotywowani do ich realizacji.